Premijer liga Bosne i Hercegovine posljednjih godina više nije takmičenje koje se prati samo iz navike. Borac i Zrinjski vodili su velike borbe za titulu, upravo ti klubovi napravili su i iskorake u Evropi, a borba za opstanak često je donosila jednako dramatične priče kao i ona na samom vrhu tabele. Domaći fudbal, makar povremeno, ponovo je uspijevao da privuče širu pažnju.
Ali veća pažnja ne znači automatski i lakše klađenje. Premijer liga BiH nalazi se u ponudi mnogih kladionica, ali to ne govori mnogo samo po sebi: negdje su dostupna samo osnovna tržišta, negdje su limiti oprezniji, a negdje se utakmice pojavljuju kasnije ili sa manjim izborom opcija nego što je slučaj kod jačih evropskih liga. Zato portali koji prate samu strukturu kladioničarske ponude igraju posebnu ulogu. Jedan od njih je Legalbet, sajt o klađenju i kazinima, gdje se na jednom mjestu mogu uporediti operateri, njihove ponude i to kako pokrivaju različita fudbalska takmičenja.
Upravo ta razlika između fudbalske popularnosti i kladioničarske “dostupnosti” čini Premijer ligu BiH zanimljivom, ali i vrlo nezgodnom za analizu. U nastavku ćemo izdvojiti šest razloga zbog kojih klađenje na domaće prvenstvo traži mnogo više opreza nego što se na prvi pogled čini.
1. Slaba statistička pokrivenost
Svaka ozbiljna analiza mečeva, reći će vam eksperti, počinje od podataka. Tu je ujedno i prvi “problem” Premijer lige BiH. Inostrane platforme koje su postale standard u sportskoj analitici, kao što su SofaScore, WhoScored ili Opta, često ne obraćaju pažnju na fudbal u BiH. Podaci koji se na njima i mogu naći su rudimentarni: tu je istorija međusobnih rezultata, strijelci na meču, eventualno procenat posjeda lopte.
No sve ono na šta su igrači koji analiziraju mečeve navikli, kao što su očekivani golovi (xG), podaci o driblinzima, uspješnim dodirima i slično, ne postoje - makar ne u obliku koji bi bio upotrebljiv za sistematičnu prognozu.
Zato kladioničari koji su navikli na jače evropske lige nemaju mnogo “materijala” sa kojim mogu da rade, jer ne mogu da vide da li xG model potvrđuje formu tima ili su možda samo imali sreće u prethodnih nekoliko kola.
2. Vijesti iz tabora su rijetke i oskudne
U razvijenijim ligama vijest o povredi najboljeg napadača ili suspenziji centralnog defanzivca proširi se medijima u roku od svega nekoliko sati. Sportski novinari i društvene mreže komentarišu kako će se kadrovske promjene odraziti na neki tim, pa kladioničar koji prati vijesti ima pred sobom jasniju sliku.
U Premijer ligi BiH taj lanac informacija ili ne postoji, ili je nesiguran i neredovan. Rijetki su lokalni mediji, poput ovog, koji će redovno izvještavati iz tabora klubova, bilo da se radi o Borcu, Radniku, Željezničaru ili - kada se vrati u najjači rang - Leotaru. Prvi strijelac ekipe možda je suspendovan zbog akumuliranih žutih kartona, a igrač koji želi da se kladi na taj susret uopšte ne barata tom informacijom. Stoga analiza, posebno ona sastavljena koji dan unaprijed, može da bude zasnovana na pretpostavkama o sastavu i formi koje su netačne.
3. Česte smjene trenera i nestabilnost sistema igre
Čini se da nema prvenstva u kojem je trenerski posao toliko “jeftin”. Česte promjene u stručnom štabu predstavljaju skoro pa zaštitni znak fudbala na ovim prostorima. Klubovi sa ograničenim budžetima često reaguju brzo i radikalno na svaku lošu seriju, pa trener ostaje bez posla.
Šta to znači za one koji se klade? Pa, za početak, da je sve što su naučili o stilu igre jednog tima već zastarjelo. Svaki novi trener donosi i nove ideje, a period prilagođavanja može da traje i duže od pet kola. Na sve to, novi stručnjaci u Premijer ligi BiH često su nepoznati najširem broju ljudi, pa prosječan igrač uopšte ne zna što može da očekuje.
4. Rivalstva s nabojem koji statistika ne može izmjeriti
Jasno je da je Premijer liga BiH takmičenje koje se odvija i na društvenom terenu, koji je počesto kompleksniji od samo sportskog. Neki mečevi su više od sportskih dvoboja, jer ima tu i naboja koji nije samo fudbalski. Ovo prvenstvo puno je gradskih, lokalnih i “nacionalnih” derbija, od susreta Sarajeva i Željezničara u Sarajevu, preko mostarskh susreta Zrinjskog i Veleža, pa do novog rivalstva Borca i Zrinjskog.
Sve to znači da standardna analiza formi i međusobnih statistika postaje nepouzdana. Ekipa koja inače igra kontrolisano i taktički disciplinovano odjednom može da se pretvori u agresivni sastav, ili da pronađe u sebi snagu i motiv na koji nismo navikli. Istina je da kladionice to pokušavaju da ugrade u svoje kvote, ali taj faktor se rijetko može kvantifikovati. Kladioničar koji ne razumije ovaj kontekst može da ostane kratkih rukava.
5. Pitanje regularnosti takmičenja
Premda se čini da su stvari unekoliko bolje u posljednjih nekoliko sezona, pitanje regularnosti Premijer lige BiH, kao i ostalih liga u ovom regionu, i dalje se nadvija nad fudbalom. Iako se rijetko kada išta dokaže, analiza koja se oslanja isključivo na sportske parametre može da “promaši” kontekst koji možda nema veze samo s terenom. Ne radi se nužno o klasičnom “namještanju”, već o tome da ne postoji razvijeni sistem nadzora u koji svi imaju povjerenje,
6. Infrastrukturne razlike koje mijenjaju karakter igre
I ovdje se stvari pomjeraju, ali i dalje je prisutna velika razlika između modernih terena i travnatih tepiha koji se mogu naći na stadionima većih klubova, te “džombi” kod onih iz manjih mjesta. Ta razlika posebno dolazi do izražaja u jesenjem i dijelu sezone, kada klimatski uslovi dodatno pogoršaju situaciju. Kiša, blato i natopljen teren često mijenjaju utakmicu i to tako da do izražaja ne dolaze oni sa boljim sastavom, nego ekipe koje mogu bolje da se prilagode.
Napišite svoj komentar!